Basic HTML Version
33
Οι ρωμιοί αυτού του τόπου, όπως και της Αξού και των χωριών των Φαράσων δεν επέτρεψαν ποτέ την κοινή
συμβίωση με Τούρκους, πράγμα που ακόμα και στον χαρακτήρα των ανθρώπων είχε επιδράσει. Άλλωστε είναι
γνωστή σε όλη την Ανατολή η αντίσταση που πρόβαλαν στονοθωμανικό ζυγό οι Μιστιώτες, αρκούμενοι να
υπηρετήσουν στον Τουρκικό στρατό και δίνοντας περίθαλψη και άσυλο στους κατατρεγμένους Έλληνες της Μ Ασίας
και του Πόντου. Για αυτό και πολλοί ιστορικοί, όπως ο Βαλαβάνης χαρακτηρίζουν
το Μιστί ως την Μάνη της Ανατολής.
Το αποτέλεσμα ήταν να συναντούμε το φαινόμενο που μόνο στο Μιστί και τις
αποικίες του συνέβαινε, η δυνατότητα που είχε ένας νέος στην γιορτή του Αγίου
Βασιλείου, όταν το χωριό μαζεύονταν έξω από την εκκλησία για τους χορούς, να
καλέσει κοντά του την κόρη που αγαπούσε, να την σκεπάσει με την κάπα του, για
να την προφυλάξει τάχα από το κρύο και έτσι να βρει την ευκαιρία να της δώσει
μέσα σε ένα μαντήλι << τσερέζια >> ξηρούς καρπούς.
Και αφού λοιπόν, ο νέος με το να δώσει τα τσερέζια στην κόρη και δεχόμενη η ίδια
να τα πάρει, επισφράγιζε με αυτό τον μοναδικό τρόπο την αγαπημένη του,
ερχόταν ως ακόλουθη πράξη, ο αρραβώνας τους.
Το κύριο θέμα τώρα θα είναι το Γιολούχ, ή Γιεμενή, το ποσό δηλαδή που θα έδινε ο πατέρας του γαμπρού στο πατέρα
του κοριτσιού για να μπορέσουν να προχωρήσουν στους αρραβώνες.
Το Γιολούχ για τους Μιστιώτες ήταν όρος απαράβατος, 20 έως 40 μετζίτια, 4 με 8 λύρες και κάποια οικόσιτα
αποτελούσαν πάντοτε την απαραίτητη προϋπόθεση.
Όταν η απόφαση για τον αρραβώνα των νέων παίρνονταν οριστικά και ασφαλώς ο πατέρας του κοριτσιού έπαιρνε το
Γιολούχ, δύο συγγενικά κορίτσια πήγαιναν στο σπίτι του αγοριού, να αναγγείλουν το ευχάριστο γεγονός.Το απόγευμα
της ίδιας μέρας, μαζεύονταν στο σπίτι του γαμπρού οι συγγενείς του, για να κατευθυνθούν όλοι μαζί στο σπίτι του
κοριτσιού. Μαζί τους είχαν κρασί, γιρακού ( τσίπουρο ) και άλλα διάφορα εδέσματα. Όλοι μαζί θα φάνε και θα πιούν
από τις κοινές ετοιμασίες γιορτάζοντας την μεγάλη χαρά, με χορούς και τραγούδια. Μετά τα μπαχτσίσια το γλέντι
συνεχίζονταν ως αργά το βράδυ με τις ευχές όλων σύντομα να γίνει και ο γάμος τους. Την επόμενη μέρα όλος ο
μαχαλάς, όλο το χωριό ήξερε πως …. ντόκαν ντου γιολούχ ( δώσανε το γιολούχ ).
Στη Γαλάτιστα μετά τον Αγιασμό των Υδάτων κάτοικοι και πολυάριθμοι επισκέπτες αναμένεται να συγκεντρωθούν
στην κεντρική πλατεία, όπου νέοι θα μεταφέρουν το ομοίωμα της καμήλας για να ξεκινήσει το παραδοσιακό γλέντι!
“Το έθιμο αναβιώνει την ιστορία της νεαρής πανέμορφης Γαλατσιάνας, Μανιώς, που απήχθη από τους Τούρκους.
Μετά την απαγωγή της ο αγαπημένος της σκαρφίστηκε μια πρωτότυπη ιδέα και κατασκεύασε ομοίωμα καμήλας, στο
εσωτερικό της οποίας μπήκε ο ίδιος και οι φίλοι του, για να φτάσουν στον τούρκικο μαχαλά, όπου κρατούσαν τη
Μανιώ. Κερνώντας κρασί και ρακί τους Τούρκους φρουρούς με σκοπό να τους μεθύσουν, οι Γαλατσάνοι νέοι
μπόρεσαν και απήγαγαν την κόρη. Έπειτα κρυμμένοι στο εσωτερικό του ομοιώματος έφτασαν στο μαχαλά των
Ελλήνων, όπου την επόμενη μέρα του Αη Γιαννιού έγινε ο γάμος των δύο νέων. Το έθιμο της καμήλας είναι η
αναπαράσταση αυτής ακριβώς της αληθινής ιστορίας η οποία μένει ζωντανή παράδοση μέσα στην πάροδο του
χρόνου με την συμβολή όσων συμμετέχουν σε αυτή!!” αναφέρουν οι σύλλογοι της Γαλάτιστας, που διοργανώνουν μαζί
με την Τοπική Αυτοδιοίκηση τις εκδηλώσεις για την αναβίωση του εθίμου.
Η αναβίωση του εθίμου στη Γαλάτιστα θα ξεκινήσει το πρωί της 6ης Ιανουαρίου, μετά τον Αγιασμό, στην πλατεία του
χωριού, και το πρωί της 7ης στις 11.00 π.μ..